کتاب زمین شناسی مهندسی

نامناسب بودن بسیاری از پی های سنگی و بالا رفتن هزینه ها در انجام حفاری زیرزمینی و خساراتهای وارد در معادن روباز و نیز مشکلات بوجود آمده در محل سدهای بتنی نمونه هایی از عدم توجه به موضوع مطالعات مکانیک سنگ در سازه های مختلف به شمار می روند. رفته رفته با توجه به اهمیت موضوعات یاد شده مسئله آموزش درسهای زمین شناسی مهندسی مکانیک خاک و مکانیک سنگ در دانشگاهها به صورت درسهای مستقل مطرح گردید. هم اکنون درسهای مکانیک خاک، زمین شناسی مهندسی برای رشته عمران در برنامه دوره کارشناسی به عنوان دروس اصلی گنجانده شده و دروس مبانی زمین شناسی مهندسی به عنوان درس تخصصی و دروس مکانیک خاک و مکانیک سنگ نیز به صورت اختیاری در برنامه کارشناسی زمین شناسی ارائه می گردد. سعی بر این است تا با ارائه دروس یاد شده ارتباط بین زمین شناسان و مهندسان عمران به طور مناسبی برقرار گردد تا هر گروه ضمن استفاده از توانایی تخصصی خود با تبادل اطلاعات لازم و تلفیق مسائل تفسیری و محاسباتی در اجرای امور مربوط توفیق بیشتری داشته باشد. در این میان زمین شناسان با گرایش مهندسی برای ارتباط دادن مسائل زمین شناسی با موضوعات مهندسی وظیفه سنگینی را عهده دار هستند. زمین شناس مهندس باید با توجه به تاریخچه زمین شناسی محل و لحاظ کردن شرایط حاکم بر طبیعت با همکاری مهندسان عمران نوع سازه و رفتاری را که در آینده نشان خواهد داد مطالعه کرده،| مسائل و مشکلات پروژه را به کمترین حد پایین آورد. به بیان دیگر واقعیت نگری و پیش بینی احتمالات به عهده زمین شناسان مهندس است. این افراد در واقع می کوشند مسائل نظری را به صورت کاربردی تهیه و در اختیار طراحان پروژه قرار دهند. پروژه های مختلفی که در اجرای آنها زمین شناسی مهندسی نقش اساسی دارد عبارتند از انتخاب مسیر مناسب برای بزرگراهها که به کمک دانش زمین شناسی صورت می گیرد، چه مهندسان راه سازی با حذف نقاط حادثه خیز از نظر ریزش و نشست، می توانند اقتصادی ترین مسیر را انتخاب کنند. .

انتخاب پی های خاکی و سنگی مناسب با توجه به طبیعت متغیر زمین با نظر زمین شناسان انتخاب می شود. طراحی پی بر اساس حفاری تعدادی گمانه به منظور شناخت شرایط پی بدون ارزیابی وضعیت زمین شناسی محل نمی تواند مورد قبول واقع شود.

تنوع زیادی در روشهای اکتشاف جهت پروژه های تونل بری، سدسازی و کارهای معدنی وجود دارد که حضور زمین شناس را برای انتخاب بهترین روش اکتشاف الزامی می کند. روش انتخاب شده باید از نظر اقتصادی، پیشرفت و اجرای صحیح کار و نیز برای بهره برداری بهینه جوابگو باشد. خسارتهای ناشی از ریزش تونلها و استخراج معادن روباز هر ساله ارقام قابل ملاحظه ای را تشکیل می دهد.