کتاب مبانی زراعت عمومی

به نقل از جواهر لعل نهرو آمده که برای انسان گرسنه و در حال مرگ از فرهنگ سخن گفتن مضحک است؛ انسان گرسنه کفر می گوید و یا گرسنگی کفر می آورد. همچنین معروف است کسی که ۲۶ ساعت گرسنه باشد نزاع می کند و اگر 48 ساعت بی غذا باشد دزدی می کند و سرانجام اگر ۷۲ ساعت گرسنه باشد جنگ و آدم کشی راه می اندازد». بنابراین فرق بین صلح و هرج و مرج در بسیاری از کشورها ناشی از چند روز بدون غذا ماندن است. مسئله گرسنگی از ابتدای ظهور بشر وجود داشته و شکی نیست که علت اصلی مهاجرت های دستیابی به منابع غذائی بوده است. در تمام طول دنیا و در هیچ زمانی خاطر انسان از گرسنگی و کم غذائی آسوده نبوده و هنوز هم با وجود پیشرفت هائی که از لحاظ فناوری و علوم حاصل شده، و با وجود همکاری های بین المللی، باز هم گرسنگی در میان دشمنان تاریخی بشر از قبیل جنگ، زلزله، سیل، آتش سوزی، آفات و بیماری ها و غیره مقام خود را حفظ کرده و ثبات اجتماعی آدمی را متزلزل نموده است.

تاکنون برای شناسائی نوع بشر تقسیم بندی های متعددی انجام گرفته، که از بین آنها یک طبقه بندی از ابتدای خلقت وجود داشته و هنوز هم اعتبار دارد و آن تقسیم بندی بشر براساس دارا و ندار بودن است. از نظر کشاورزی ملت ندار به کسانی اطلاق می شود که برای تأمین غذای مناسب تولید کافی ندارند. در دنیا نسبت افزایش جمعیت بمراتب بیش از ازدیاد محصولات کشاورزی است، فقط در بعضی از کشورها تناسب این دو پیشرفت قابل توجه است، ولی معمولا در کشورهای در حال توسعه بین ازدیاد جمعیت و میزان ازدیاد تولید کشاورزی اختلاف فاحشی وجود دارد و مردم این کشورها گرفتار گرسنگی پنهان یا آشکار هستند. با وجود پیشرفت علم کشاورزی در زمینه های مختلف و کوشش در بالا بودن میزان تولید هنوز ازدیاد جمعیت و بروز قحطی از مسائل بزرگ بعضی کشورها است. یک جامعه کشاورزی که در آن آثار سوء گرسنگی و بیماری دیده می شود غالبا به اصول جدید کشاورزی آشنا نیست و به دلیل نداشتن اعتبار و سرمایه قادر نمی باشد از فناوریهای جدید مانند بذرهای اصلاح شده، نحوه مبارزه با عوامل نامساعد و غیره استفاده کند. بنابراین باید گفت گرسنگی معلول فقر است و برای از بین بردن آن باید با فقر مبارزه کرد و کلید این قفل در دست کشاورزی است. البته منظور این نیست که کشاورزی به تنهایی قادر است تمامی مشکلات اقتصادی و اجتماعی را حل می نماید، بلکه توسعه صنایع و بهبود اوضاع اجتماعی، همگی از عوامل مؤثر در بالا بردن وضع اقتصادی و رهایی از چنگال فقر می باشند و در میان این عزامل، کشاورزی رتبه اول را حائز است.

در حال حاضر اراضی مزروعی کره زمین برای تأمین غذای مردم جهان کافی نیست و تغذیه مناسب جمعیتی که روند افزایشی دارد کار مشکلی است. لذا نه تنها کنترل موالید باید به شدت مورد نظر قرار گیرد، بلکه از تبدیل زمین های زراعی به شهرهای جدید، راهها و کارخانه ها باید جلوگیری شود، همچنین باید کوشش خود را صرف اصلاح اراضی و جلوگیری از فرسایش آنها کرده تا میزان محصول در واحد سطح زیادتر شود.