گذار از اندیشه برنامه ریزی به مثابه یک دانش بی طرف، فراگیر و دارای رویه های فنی واحد به رویکردهای متأثر از اندیشه های جدید فلسفی، نظریه اجتماعی، نظریه فرهنگی، نظریه اقتصادی، نظریه نهادی و پایداری، کانون توجه در برنامه ریزی را به زمینه های سیاسی- اجتماعی و محتواهای عمل برنامه ریزی معطوف نموده است. به دنبال چنین تحولی، روش شناسی برنامه ریزی، به عنوان یک مجموعه فراتاریخی، غیر سیاسی و فنی از رویه های مربوط به بخش عمومی و کالاهای عمومی نیز با انتقادها و تعدیل های بسیاری مواجه میشود. کلیت چنین تحولاتی، امروز خود را در گشودن عرصه های مختلف و متکثر فکری و عملی در رشته برنامه - ریزی شهری و پیچیده تر شدن آن بازتاب داده است. به طوری ما امروز، با مجموعه بسیاری از نظریه ها و رویکردها در برنامه ریزی شهری مواجهیم که هر یک به سهم خود در تکوین آن سهم قابل توجهی داشته اند.
همزمان با پیچیده تر شدن شهرها، گستره اندیشه و عمل برنامه ریزی شهری نیز با زمینه های مختلفی درهم تنیده شده و رویکردهای بسیاری را شامل شده است. این امر سبب شده است که شرح همه نظریه های موجود برنامه ریزی شهری در یک کتاب واحد واقعا دشوار و یا پرحجم شود. نظریه پردازان برنامه ریزی در قرن ۲۱ با نظریه ها و گفتمان های جدیدتری در زمینه «جهانی شدن»، «اقتصاد فرهنگی»، «فرهنگهای شهری»، «تحلیل سیاست»، «مباحث اخلاقی»، «تحلیل نهادی»، «تاریخ و سنت»، «مدیریت و حکمروایی»، «پایداری»، «عقلانیت و ارزیابی»، «رویکردهای هنجاری و سیاسی»، «مسأله و نظریه شهری» و «روش شناسی در برنامه ریزی» روبرو هستند و هر یک از این زمینه ها، مبنا و الهام بخش طرح نظریه ها و روش شناسی های مختلفی در حوزه برنامه ریزی شده است. آگاهی نسبت به چنین زمینه ها، گفتمانها و روش شناسیهای مختلف برای فعالان در برنامه ریزی شهری به موضوعی اجتناب ناپذیر تبدیل شده است.
کتاب حاضر با هدف ارائه مجموعه ای از دیدگاه ها و نظریه های «نو» در عرصه های مختلف برنامه ریزی شهری تدوین یافته است و به تشریح پیشینه و همچنین جدیدترین تلاش های نظریه پردازان و فعالان در این عرصه می پردازد. فصل هایی که در این کتاب ارائه شده است، به زعم نگارنده، مهم ترین و اصلی ترین خط - سیرهایی است که نظریه پردازان بزرگ برنامه ریزی در آن اندیشیده و کوشیده اند. در هر یک از این فصول به نگرش های نظریه پردازان اصلی و مطرح در آن پرداخته و سعی شده است تا حد امکان از منابع دست اول و جدید استفاده شود.