کتاب H.POINTراهنمای طراحی خودرو

خودرو یک محصول کامل است. در طول طراحی تا تولید و فروش این محصول، دامنۀ وسیعی از تخصص‌ها در کنار یکدیگر فعالیت می‌کنند تا در نهایت محصولی به بازار آید که مصرف‌کنندگانش را راضی نگه ‌دارد. تمامی تخصص‌هایی که تا‌کنون در حیطۀ دانش بشر عرض اندام کرده‌اند به نوعی مستقیم یا غیر‌مستقیم در طراحی و توسعۀ خودرو نقش دارند. از طراحان‌صنعتی و مهندسان مکانیک گرفته تا مهندسان مواد، جامعه‌شناسان، معماران، مهندسین عمران و طراحان مُد. زمانی‌که از آفرینش یک خودرو سخن می‌گوییم راجع‌به کاربران، تولید‌کنندگان و بستر کاربرد آن سخن به میان می‌آید. با کمی دقت در دامنۀ دانش مورد نیاز برای آفرینش یک خودرو در‌می‌یابیم که این کار بسیار گسترده و پیچیده است.

به همان نسبت طراحی خودرو نیز پیچیده است. طراحی بسته‌بندی یک بطری آب را در نظر بگیرید. راجع به محصول، محیط، تولیدکننده و مصرف‌کنندۀ آن‌ فکر کنید. در پروژۀ طراحی بسته‌بندی بطری آب در مقایسه با تیم طراحی و توسعۀ یک خودرو افراد و تخصص‌های بسیار متفاوتی درگیر هستند. دامنۀ کاربری، میزان ارتباط بطری آب با مصرف‌کننده و فرایندهای تولید این دو محصول نشان‌دهندۀ سطح پیچیدگی فرایندهای طراحی و توسعۀ این دو محصول است. با این حال هر دو تیم از طراحان و مهندسان تشکیل شده‌اند.

همواره اختلافاتی بین طراحان و مهندسان وجود دارد و هر یک دیگری را به سطحی از ناآگاهی از تخصص خود فرو می‌کاهند. این تقابل نه تنها در طراحی خودرو بلکه در تمامی جنبه‌هایی که مکانیزم و پوسته از یکدیگر تفکیک شده‌اند روی داده است. مهندسان عمران و معماران، طراحان اندرکنش1 و مهندسان نرم‌افزار، طراحان محصول، مهندسان مکانیک و غیره. در این کتاب در‌ خواهیم یافت که طراحی و مهندسی دو روی یک سکه هستند. هیچ‌یک بدون دیگری زنده نیست. هیچ‌یک بر دیگری برتری ندارد و این امر نشانۀ ضعف هیچ‌کدام نیست بلکه نقاط قوت آنها را کنار یکدیگر می‌نشاند. از دیدگاه فلسفی اختلاف این‌دو از زمانی آغاز شد که علم و هنر راهشان را جدا کردند. علم، اخلاق را برای مشاهدات مترود می‌داند، و از منطق و استدلال برای ارزش‌گذاری گزاره‌های علمی سود می‌برد. از سوی دیگر هنر عرصۀ ارزش‌های زیباشناختی و خلاقیت است و متأسفانه تا‌کنون ورود هنر به عرصۀ علم تنها از منظر پدیدارشناختی ممکن شده است (مطالعۀ هنر، هنرمند و اثر هنری به‌عنوان پدیده‌های قابل مشاهده). لذا باید دانست که علم و هنر در ذات خود در هم تنیده هستند و هیچ‌یک بدون دیگری معنی ندارد. فرم و عملکرد بر یکدیگر برتری ندارند بلکه دو روی یک سکه هستند.

کتاب H-Point؛ راهنمای طراحی خودرو در حقیقت نقطۀ تماس مهندسی و طراحی را نشان می‌دهد. بستۀ طراحی خودرو روشی است برای توسعۀ معماری خودرو2 که در کالج طراحی پاسادنا ارائه شده است. این کتاب بر اساس اصولی که در صنعت خودروی امریکا برای توسعۀ معماری خودروها پیش گرفته می‌شود گردآوری شده است. آنچه باید پیش از مطالعۀ کتاب مورد توجه خوانندگان قرار گیرد این است که مطالعۀ کتاب تنها بخشی از اطلاعات مورد نیاز برای طراحی خودرو را به خواننده می‌آموزد.