یکی از مهم ترین مسائل بشر در تمامی ادوار تاریخی مقوله تعلیم و تربیت و پرورش نسل جوان برای ورود به اجتماع و جامعه پذیری آنان بوده است. زیرا بیشتر برای دوام و بقای نسل ناگزیر از کنترل و کارگردانی محیط خویش به مدد نیروی اندیشه بوده و آنچه را که در این رهگذر تجربه کرده می بایست به نسل جوان منتقل نماید و به همین دلیل می توان گفت در کهن ترین دورنمای تاریخی، تعلیم و تربیت از بارزترین دلشمغولیهای جوامع بوده است.
با این اعتبار می توان ادعا کرد که قدمت تعلیم و تربیت به قدمت بشریت است و از آنجا که تعلیم و تربیت حتی در اشکال سنتی و تصادفی خود مستلزم محتوا و تجارب خاصی می باشد، برنامه های درسی از قدمتی به اندازه تعلیم و تربیت برخوردار هستند. از دگر سو، همزمان با فزونی دانش و آگاهی بشر از حساسیت و اهمیت تعلیم و تربیت، ظهور ساختارهای اجتماعی پیچیده، نظام های تعلیم و تربیت از اشکال تصادفی و سنتی به سوی نظام های حساب شده و قانونمند سوق یافتند و در این میان برنامه های درسی نیز از طرح و مقاصد واقع بینانه تری برخوردار گردیدند. با این همه برنامه درسی به عنوان یک حوزه تخصصی عملا در اوایل قرن بیستم و با انتشار کتاب برنامه درسی توسط فرانکلین بوبیت متولد گردید و پس از آن مسائل این حوزه توجه بسیاری از صاحبنظران و متخصصان تعلیم و تربیت را به خود معطوف ساخت، به نحوی که هم اکنون رشته برنامه درسی به عنوان یکی از انشعابات رشته تعلیم و تربیت جایگاه ویژه ای را داراست..
رشد و توسعه شتابان حوزه برنامه درسی، خصوصا وجود دیدگاه ها، نقطه نظرات و برداشت های گوناگون از آن، از یک سو زمینه ساز ظهور مفاهیم و قلمروهای جدید برای این رشته نوبنیاد بوده است اما از سوی دیگر جوان بودن این حوزه، مسائل و مشکلات عدیده ای را برای کسانی که با این رشته می پردازند، خصوصا، مبتدیانی که در جستجوی برداشتی منسجم از مفاهیم، تئوری ها و دیدگاه های آن هستند به وجود آورده است زیرا در کمترین زمینه یا مفهومی در این رشته، توافق نظر وجود دارد و از آنجا که پرداختن به هر حوزه علمی مستلزم درک مفاهیم بنیادی آن حوزه است، اختلاف نظرها در مورد مفاهیم بنیادی، تشتت آراء و اغتشاش فکری را برای بسیاری از علاقمندان به این رشته علمی بوجود آورده است. اهمیت و ضرورت روشن سازی مفاهیم اساسی رشته برنامه درسی از آن روست که امروزه برخی از متخصصین، یکی از مهم ترین مسائل این رشته را، مسائل تعریفی یا ترمینولوژی می دانند و برخی دیگر نیز جدیت و حاد بودن مسائل مرتبط با اختلاف نظر در مفاهیم بنیادی را عامل مهمی در به سقوط کشاندن این قلمرو در قرن آینده تلقی می کنند.
فصل حاضر بر آن است که ضمن بررسی دیدگاه ها و نقطه نظرات متفاوت، حدود و ثغور رشته برنامه درسی را به تصویر کشد و یا حداقل تنوع برداشت ها از مفهوم برنامه درسی را نشان دهد.
