«شریعت: نظریه، کاربست و تحولات» اثر وائل حلاق، از برجستهترین پژوهشگران فقه اسلامی، کوششی است برای روشن کردن تفاوت میان شریعت بهعنوان doctrine و عمل در تاریخ با تجسمهای مدرن و سیاستزده آن. حلاق با tracing مسیر تاریخی شریعت از آغاز در عربستان قرن هفتم، تحول آن در دوره عثمانی و گسترش در سرزمینهایی چون هند، آفریقا و جنوب شرق آسیا، نشان میدهد که شریعت در جوامع پیشامدرن اسلامی چگونه بهعنوان یک ضرورت اخلاقی عمل میکرد و چگونه در دوران مدرن به ابزاری در دست دولت-ملتها تبدیل شد. کتاب در سه بخش اصلی—سنت پیشامدرن، خود قانون و گستره مدرنیته—به تحلیل ساختارهای حقوقی، نهادهای آموزشی، رویههای اجتماعی و دگرگونیهای بنیادین شریعت در برخورد با مدرنیته میپردازد. این اثر برای پژوهشگران فقه، تاریخ اسلام و مطالعات حقوقی تطبیقی منبعی کلیدی است.