اعجاز از ریشه عجز و به معنی ضعف و ناتوانی است و اعجاز از باب افعال به معنی اثبات عجز و ناتوانی دیگران است. در بحث توحید و نبوت و رسالت پیامبران اعجاز بدان معنی است که باریتعالی به منظور اثبات صحت رسالت و صدق دعوت فرستادگان خود, آنان را با قدرتی خارق عادت و خارج از توان انسان های عادی همراه می سازد. به بیان دیگر خداوند پیامبران خود را با پدیده ای همراه می سازد و می فرستد که دیگران در برابر آن پدیده عاجز و ناتوان باشند.
مجموع فنون بلاغت حاوی اصول و قواعدی است که به سخنور و گوینده و یا نویسنده, می آموزد که از کدام واژه استفاده کند و از انتخاب چه کلماتی بپرهیزد تا گفتارش فصیح و قابل درک بوده, مخاطب خویش را دچار حیرت و سرگردانی نسازد.