کتاب مفاهیم سازه برای معماران

سازه و معماری می توانند به شیوه های مختلفی با یکدیگر مرتبط باشند. عدم وجود ارتباط مناسب میان سازه و معماری می تواند مشکلات و نواقص متعددی را در مراحل طراحی و اجرای ساختمان ایجاد نماید. این مشکلات طیف وسیعی از برتری کامل سازه بر معماری در مراحل طراحی تا نادیده گرفتن کامل ضرورتهای سازهای در تعیین شكل و مشخصات اجرایی ساختمان را دربر می گیرد.

این امر که آگاهی نسبت به نقش سازه برای درک معماری ضروری است از دیرباز مورد قبول بوده است. ویتروویروس در زمان پایه گذاری امپراطوری روم سه جز اساسی معماری را با عناوین utilitas venustas و firmnitas شناسایی گرد و سر هنری وتن، در قرن هفدهم آنها را به Firmness استحکام)۔ Commodity (قابل استفاده بودن، سودمند) و Delight (مایه شعف) ترجمه

my استحکام پایه ای ترین کیفیت مورد انتظار از ساختمان است و به توانایی ساختمان در حفظ تمامیت کالبدی آن و بقا به عنوان یک پدیده فیزیکی مربوط میشود آن بخش از ساختمان که نیاز به استحکام (Firminess را تامین می کند سازه است. سازه جزء اساسی ساختمان است. بدون سازه، ساختمانی وجود نخواهد داشت و بنابراین سایر کیفیت ها نیز حاصل نخواهد شد

سازه بخشی از ساختمان است که نقش آن حفظ پایداری ساختمان نحث تأثیر نیروها. بارها و عوامل محیطی است که در معرض آن قرار می گیرد. مهم آن است که کل سازه (یا بخشی از آن در زمانی که در معرض چنین نیروها و بارهایی قرار می گیرد. فرو نریزد، نشکند و به مقدار غیرقابل قبولی تغییر ش کل ساده ترین راه توصیف عملکرد یک سازه معماری این است که سازه را قستی از بنا بدانیم که در برابر بارهای وارده مقاومت می کند. بنابراین، عملکرد سازه را می توان این گونه خلاصه کرد: تأمین مقاومت و استحکام لازم برای جلوگیری از فروریختن ساختمان و یا غیر قابل استفاده شدن آن به عبارتی دیگر عملکرد اصلی سازه، انتقال بارهای وارد بر ساختمان به تکیه گاه و در نهایت به فونداسیون در زمین است. هر ساختمان با هر شکل، فرم و سیستم سازه ای در کنار عناصری که نقشی در انتقال بار ندارند مانند دیواره ایجاد کننده. از عناصری تشکیل می شود که وظیفه اصلی آنها تحمل و انتقال بارهای وارد بر ساختمان است که در این کتاب تحت عنوان عناصر سازمان نامیده میشوند.بنابراین برای درک کامل کیفیت های یک اثر معماری، طراح، منتفد با بینند باید درباره ترکیب سازهای آن آگاهی داشته باشد. لازمه این امر قابلیت تشخیص یک ساختمان به عنوان شیئی سازهای است؛ یعنی مهارتی که به آگاهی نسبت به نیازهای کاربردی سازه و توانایی تمایز بین عناصر سازهای و غیر سازهای یک ساختمان بستگی دارد

در همین راستا این کتاب با عنوان "مفاهیم سازه برای معماران". در دوازده فصل تدوین شده است که ده فصل آن به طور جداگانه به معرفی متداول ترین عناصر سازه ای در ساختمان ها        می پردازد. فصل اول با عنوان کلیات در پنج زیربخش با عناوین تعریف سازه. طراحی سازهای، تشابه در طبیعت بارهای وارد بر سازه ها، الزامات عملکردی اصلی و موضوعات معماری تشریح شده است. در فصل دوم به مفاهیم اساسی سازه پرداخته شده است که در آن از مباحثی مانند نیرو و ویژگی های آن، اجسام صلب، نیروهای داخلی و خارجی گشتاور نیرو، کشش، فشار، برش، خمش، کمانش، تنش، تغییرشکل و کرنش تمرکز تنش، بارها و مفهوم بارگذاری سخن به میان آمده است. فصل سوم به مبحث پی اختصاص یافته است. در این فصل بعد از مقدمه و الزامات عملکردی به تشریح انواع پی پرداخته شده است و در انتها بر روی سطح شیبدار توضیح داده شده است

فصل چهارم به تشریح یکی از مهم ترین عناصر سازهای انواع ساختمانها یعنی ستون پرداخته است. در این فصل بعد از مقدمه، ستون های کوتاه و بلنده مهاربند جانبی مبانی ستون، مهاربند کششی ستون، مصالح و مقاطع مختلف ستون ها، اشکال طولی مناسب ستون و در انتهای فصل به مسائل زیبایی شناسی ستون در معماری پرداخته شده است. فصل پنجم با عنوان دیوار به معرفی انواع مختلف دیوارهای سازه ای می پردازد. دیوار باربر. دیوارهای بتنی، دیوارهای مصالح بنایی، دیوارهای ستونکي فاب بندی شده، دیوار برشی، دیوار برشی لوله ای، دیوار حائل، دیوار پی از جمله دیوارهای معرفی شده در این فصل هستند. در انتهای فصل نیز همانند فصل قبل، از مسائل زیبایی شناسی دیوار سخن به میان آمده فصل ششم به معرفی یکی از مهم ترین عناصر سازهای ساختمانها یعنی تیر اختصاص یافته است. بعد از مقدمه و طبقه بندی تیرها و بارها مباحثی چون تنش های خمشی و برشی تیر، نیروی برشی و شناور خمشی، تغییر شکل تیر مصالح و مقاطع مختلف تیر و مسائل زیبایی شناسی تشریح شدهاند. فصل هفتم با عنوان خرپا، دربرگیرنده مباحثی از قبیل تعریف کاربرد خرپا است خرپا پایداری و تعیین پذیریه تجزیه و تحلیل نیرو با روش گره، روش مقاطع. اعضای کششی فطری، انواع خرپا فصل هشتم که به معرفی قوس پرداخته است، انواع قوسهای ثابت، دومفصلی، سه مفصلی و اجرای آن موضوع مورد بحث است.     فصل نهم تحت عنوان قاب، موضوعات قاب یا سازه تیر و ستونی، رفتار قاب تحت بارگذاری، قاب صلب و مهاربندی شده و مهاربندی افقی مطرح شده اند و فصل دهم با عنوان کف به معرفی انواع سیستم های افقی می پردازد. فصل یازدهم به عنصر سازهای کابل اختصاص یافته است که موضوعات ویژگی ها و هندسه کابل، عناصر اصلی و کاربردهای اصلی کابل ارائه شده اند. و در نهایت فصل دوازدهم به معرفی انواع سقف ها از قبیل بام تخت، شیبدار، منحنی، ورق تاشده، پوسته ای و ... می پردازد.